αποχωρήσουν από τη χώρα ακόµη κι εάν έχουν αφεθεί ελεύθεροι µετά από υπέρβαση του
ορίου κράτησης (άρθρ. 48 παρ. 2 ν. 3772/2009, νυν άρθ. παρ. 5 και 6 Ν. 3907/2011).
Ιδιαίτερη µνεία στο σηµείο αυτό πρέπει να γίνει στην επιχείρηση Ξένιος Ζευς. Κατά την
αυτοψία στην Π.Ράλλη την 4-10-2012 διαπιστώθηκε ότι κάποιοι από τους προσαχθέντες
διέθεταν νοµιµοποιητικούς τίτλους διαµονής στην χώρα (π.χ. βεβαιώσεις κατάθεσης για
χορήγηση ή ανανέωση άδειας, ακόµη και δελτία αιτήσαντος άσυλο αλλοδαπού). Ο
Συνήγορος παρατηρεί ότι οι προσαγωγές αυτές στερούνται νοµίµου ερείσµατος. Ακραίο
παράδειγµα αβάσιµης προσαγωγής, αλλοδαπός που συνελήφθη στην Αθήνα και µεταφέρθηκε
στην Κοµοτηνή από όπου αφέθηκε ελεύθερος µε την παρέµβαση του Συνηγόρου, όταν
ελέγχθηκαν οι τίτλοι διαµονής του µετά από µέρες να επιστρέψει ιδίοις εξόδοις στην Αθήνα,
κατά προφανή και αδικαιολόγητη ταλαιπωρία που αν συνέβαινε σε Έλληνα πολίτη θα είχε
αξιώσει αποζηµίωση υλική και ηθική για παράνοµη σύλληψη και κράτηση (αναφορά
156008).
Πέραν της προβληµατικής νοµιµότητας των προσαγωγών αυτών και της προφανούς
δυσαναλογίας µεταξύ του συνόλου των προσαγωγών του Ξένιου ∆ία και των τελικών
συλλήψεων για παραβάσεις του νόµου περί αλλοδαπών2, ο Συνήγορος παρατηρεί ότι οι
µαζικές προσαγωγές του Ξένιου ∆ία επιβαρύνουν διοικητικά ένα ήδη βεβαρηµένο µε µεγάλο
φόρτο σύστηµα ελέγχου από τις ∆ιευθύνσεις Αλλοδαπών, ενώ παράλληλα ενισχύουν τον
πληθυσµό των χώρων αστυνοµικής κράτησης χωρίς ορατή διέξοδο. Και µάλιστα συχνά
καθ’υπέρβασιν της δυναµικότητας των αστυνοµικών κρατητηρίων που έχουν σχεδιαστεί
για λίγα άτοµα και ολιγοήµερη κράτηση, µε συνέπεια την πλήρη υποβάθµιση των συνθηκών
ζωής των κρατουµένων, όπως λ.χ. οι αναφορές στα ΜΜΕ για το Αστυνοµικό Τµήµα
∆ραπετσώνας που τον Μάρτιο 2013 φέρεται να στοιβάζει επί µήνες 100 ανθρώπους σε 70
τετρ��γωνικά. Από τη µακρά εµπειρία του Συνηγόρου του Πολίτη αυτοψιών σε κρατητήρια,
θεωρούµε ότι χώροι παλαιών κρατητηρίων αστυνοµικών τµηµάτων (όπως και τα κρατητήρια
της Π.Ράλλη) δεν επαρκούν από πλευράς υποδοµής για κράτηση µεγάλου αριθµού
αλλοδαπών και µάλιστα για µεγάλο διάστηµα, µε αποτέλεσµα οι συνθήκες κράτησης να
ελέγχονται από πλευράς εξ αντικειµένου απάνθρωπης ή ταπεινωτικής µεταχείρισης υπό το
πρίσµα του άρθρ.3 της ΕΣ∆Α. Ο Συνήγορος έχει επισηµάνει τον υπερκορεσµό των
αστυνοµικών τµηµάτων ήδη από ποινικούς κρατούµενους, φαινόµενο που παρατηρείται µε
ιδιαίτερη ένταση τα τελευταία δύο χρόνια σε όλη την επικράτεια (βλ. έγγραφό µας προς
Υπουργείο ∆ικαιοσύνης µε αρ.υπόθεσης 149571/2013. Για τις πρόσφατες αυτοψίες µας σε
Καλαµπάκα και Καρδίτσα θα σας απευθύνουµε χωριστό έγγραφο). Επισηµαίνουµε επίσης
την υποχρέωση διαχωρισµού αυτών που τελούν υπό διοικητική κράτηση από τους
κρατούµενους του ποινικού δικαίου3. Η Επιτροπή Πρόληψης Βασανιστηρίων του
Συµβουλίου της Ευρώπης συνιστά τουλάχιστον 4 τ.µ. ανά κρατούµενο σε χώρους µαζικής
κράτησης. Παρακαλούµε σχετικά, να επιβεβαιώσετε αριθµό κρατουµένων και χωρητικότητα
κράτησης στο Α.Τ.∆ραπετσώνας, και να µας πληροφορήσετε για τις συγκεκριµένες ενέργειές
σας προς άµεση αποσυµφόρησή του.
Στο σηµείο αυτό αξίζει να σηµειωθεί ότι και κατά τη διενέργεια προηγούµενων
αυτοψιών στα Κέντρα Κράτησης της περιοχής του Έβρου το 20114 αλλά και παλαιότερα (βλ.
τις από 13.6.2007, 18.7.2007 και 12.6.2007 εκθέσεις αυτοψίας στη Σάµο, στην Μυτιλήνη και
2
Σύλληψη 4.538 σε σύνολο 80.073 προσαχθέντων, δελτίο τύπου της ΕΛ.ΑΣ. της 15-2-2013. Ο αριθµός των
συλληφθέντων σύµφωνα µε ανακοίνωση της ΕΛ.ΑΣ. της 8-4-2013 είναι 5.175 από την έναρξη της επιχείρησης
Ξένιος Ζευς, τον Αύγουστο 2012.
3
Και κοινοτικη υποχρέωση βάσει του .αρ.16 παρ.1 της Οδηγίας 2008/115/ΕΚ περί Επιστροφών, άρθρ.31 παρ.1
Ν.3907/2011 για τα (νέα) Κέντρα Κράτησης.
4
από την Εθνική Επιτροπή ∆ικαιωµάτων του Ανθρώπου και τον Συνήγορο του Πολίτη, βλ. έκθεση
συµπερασµάτων αυτοψίας στην ιστοσελίδα µας www.synigoros.gr
6