ΕΙΔΙΚΉ ΈΚΘΕΣΗ ΈΤΟΥΣ 2018 45 δικαιωμάτων από τη διατύπωση, σε επίσημα κείμ��να, της άποψης ότι «η κατασκευή δοµών κράτησης θα λειτουργήσει αποτρεπτικά ως προς τη δημιουργία νέων μεταναστευτικών ροών»20. Έτσι, η στέρηση της προσωπικής ελευθερίας δεν αποτελεί πλέον ένα κατ’ εξαίρεσιν αναγκαίο μέτρο για να επιτευχθεί ο σκοπός της αναγκαστικής απομάκρυνσης, όπως επιβάλλουν ο ν. 3907/2011 και η Οδηγία Επιστροφών. Ωστόσο η πολιτική της εκτεταμένης διοικητικής κράτησης έχει εξαντλήσει τα όριά της και ήδη αποτελεί μέρος του προβλήματος και όχι της λύσης, καθώς απουσιάζουν οι δοµές και η τεχνογνωσία για τη διασφάλιση επαρκών εγγυήσεων στέρησης της προσωπικής ελευθερίας μεγάλου αριθμού προσώπων σε μαζικούς χώρους. Είναι, βέβαια, δίκαιο να επισημανθεί ότι η ΕΛΑΣ δεν φέρει την αποκλειστική, ίσως μάλιστα ούτε καν την κύρια υπαιτιότητα για την παρούσα κατάσταση. Τα περισσότερα προβλήματα πηγάζουν από κοινή ευθύνη ή συνδυασμένη αδράνεια πολλών υπηρεσιών, αποτελούν αλληλένδετους κρίκους μιάς αλυσίδας αρμοδιοτήτων και αδυναμιών. Έτσι, λόγου χάριν, οι πλημμέλειες στις διαδικασίες υποδοχής, καταγραφής και ταυτοποίησης –ιδιαίτερα μάλιστα στον εντοπισμό της λεγόμενης ευαλωτότητας– επιβαρύνουν τον υπερπληθυσμό αλλά και την ανάγκη πρόσθετων ιατρικών υπηρεσιών στους χώρους κράτησης. Στο πεδίο αποκλειστικής ευθύνης της ΕΛΑΣ ανήκει, πάντως, μια επιλογή θεσμικά ανεπίληπτη προκειμένου περί διοικητικών και όχι ποινικών κρατουμένων: ακόμη και αν η διοικητική κράτηση ενός αλλοδαπού παρίσταται νόμιμη, η έλλειψη κατάλληλων δομών για τη νόμιμη εκτέλεσή της υπό συνθήκες αξιοπρεπούς μεταχείρισης θα έπρεπε να οδηγεί όχι στην πάση θυσία αναζήτηση εναλλακτικών λύσεων μειωμένης καταλληλότητας ή νομιμότητας, αλλά στην απελευθέρωσή του (άρθρα 30 παρ. 1 και 31 παρ. 1 ν. 3907/2011). Στο σημείο αυτό, βέβαια, πρέπει να επισημανθεί ότι η νομολογία των διοικητικών δικαστηρίων επί αντιρρήσεων κατά της διοικητικής κράτησης εστιάζει κατά κανόνα σε νομικές πλημμέλειες της προσβαλλόμενης απόφασης και μόνο κατ’ εξαίρεση στις συνθήκες κράτησης21. 4.β. Αυτοψίες Κατά το 2018, ο ΕΜΠ διενήργησε αυτοψίες σε έξι Προαναχωρησιακά Κέντρα Κράτησης Αλλοδαπών και ειδικότερα στα ΠροΚεΚΑ: • 20 21 Αμυγδαλέζας Αττικής (7 Μαρτίου, 14 Ιουνίου), Απόφαση δημοπράτησης του έργου κατασκευής ΠροΚεΚΑ στην Κω, βλ. αμέσως προηγούμενη υποσημείωση (Ειδική Έκθεση «Η πρόκληση των μεταναστευτικών ροών …»), σελ. 88 Εξ ίσου μεμονωμένη είναι και η περίπτωση ποινικού δικαστηρίου που συνήγαγε ότι οι ακατάλληλες συνθήκες κράτησης συνιστούν κατάσταση ανάγκης αίρουσα τον καταλογισμό σε περίπτωση απόδρασης κρατουμένων (682/2012 Μον Πλημ Ηγουμενίτσας).