κενό, την κρίση της ιδιότητας του πολίτη και των
δικαιωµάτων που εκείνη εµπεριέχει. Αποποιούνται την
εθνικότητα καταδεικνύοντας την ανεπάρκεια του «να
ανήκει» κανείς σε κάποιο χώρο. Εν ολίγοις, ο Z. Bauman
αναφέρει, «έχοντας εγκαταλείψει ή αναγκαστεί να
εγκαταλείψουν το πρότερο, οικείο περιβάλλον τους
οι πρόσφυγες τείνουν να απεκδύονται τις ταυτότητες
που όριζε, υποστήριζε και αναπαρήγε το εν λόγω
περιβάλλον».
Από την πλευρά τους οι ντόπιοι πολίτες, εν
όψει µιας εισροής προσφύγων, έχουν κάθε λόγο να
νιώθουν απειλούµενοι. Εκτός του ότι αντιπροσωπεύουν
το “µεγάλο άγνωστο“ που ενσαρκώνουν όλοι οι
“ξένοι“, οι πρόσφυγες φέρνουν στα σπίτια των
ντόπιων µακρινούς απόηχους πολέµου και τη δυσωδία
διαλυµένων σπιτιών και πυρποληµένων χωριών,
πράγµατα που δε µπορούν παρά να θυµίζουν στους
ντόπιους πόσο εύκολα η θαλπωρή της ασφαλούς και
γνώριµης (ασφαλούς διότι γνώριµης) καθηµερινότητάς
τους µπορεί να υπονοµευτεί ή και να συντριβεί. Οι
πρόσφυγες, όπως έγραψε ο Μπέρτολντ Μπρέχτ
στο ποίηµα Die Landschaft des Exils (Ο Τόπος της
Εξορίας), είναι...“προάγγελος κακών µαντάτων“. Οι
ντόπιοι δηλαδή εισπράττουν από τους µετανάστες
την ευθραυστότητα των σύγχρονων συνθηκών που
οι δεύτεροι καταδεικνύουν. Την ανεπάρκεια της
ιδιοκτησίας, της εθνικότητας, της ίδιας της ιδιότητας
του πολίτη. «... Εξετάζουν ριζικά την υπόστασή µας...
γιατί την αµφισβητούν, µας θυµίζουν τη σχέση µεταξύ
της γυµνής ζωής, της βιολογικής ύπαρξης και της
υπόστασης του πολίτη, αµφισβητούν τη σχέση µεταξύ
ανθρώπου και πολίτη, την εκθέτουν εκ νέου στο φως,
εκθέτουν στο φως την απογύµνωση».80
4.2/
Ç
ÁÍÅÐÁÑÊÅÉÁ
ÔÇÓ
ÄÉÁ×ÅÉÑÉÓÇÓ ÊÁÉ Ç ÁÓÔÏ×ÉÁ
ÔÇÓ ÕÐÏÊÅÉÌÅÍÏÐÏÉÇÓÇÓ
Όπως φαίνεται από τη διάρθρωση του
δικτύου των χώρων κράτησης ανά την επικράτεια,
ίσως πλέον να βρισκόµαστε εν όψει µιας πολιτικής
διαχείρισης των ροών µέσω της γεωστρατηγικής
χάραξης «φραγµάτων» απέναντι στην εισροή
µεταναστών. Οι χώροι «συγκέντρωσης» και «φύλαξης»
ανάγονται σε οχυρωµατικές εγκαταστάσεις όπου
εκείνοι που αποπειρώνται να εισέλθουν στη
χώρα είτε συλλαµβάνονται και εκδιώχνονται είτε
κρατούνται σε καθεστώς που λίγο έχει να ζηλέψει
από αυτό της οµηρίας. Η «κατάσταση εξαίρεσης»
που επικρατεί σε αυτούς τους χώρους σε επίπεδο
δικαιικό προσοµοιάζει στη διευθέτηση των κρατικών
εξουσιών σε έκτακτες αµυντικές συνθήκες ή µάλλον
σε «καταστάσεις πολιορκίας».
«Áðü ôüôå ðïõ åöåõñÝèçêå ç áôìïìç÷áíÞ...
ï êüóìïò âñßóêåôáé ìüíéìá óå
åîáéñåôéêÝò ðåñéóôÜóåéò. Ïé ðüëåìïé êáé
ïé åðáíáóôÜóåéò åßíáé ìüíïí ïé ïñáôÝò
åêäçëþóåéò áõôÞò ôçò êáôÜóôáóçò»
Arthur Kïestler
Αξίζει εδώ να αναφερθεί η φράση του
πρόσφυγα-πρώην κρατούµενου, «ήµασταν όµηροι...
θύµατα στα χέρια τους».81 Το πλήθος όµως των
νεοεισελθόντων αναδεικνύει την ανεπάρκεια της
συνοριακής φύλαξης και του δικτύου των χώρων
κράτησης να «αναχαιτίσει» την εισροή. Το ίδιο το
«εξαιρετικό» καθεστώς κράτησης δε φαίνεται ικανό
να αποτρέψει τους µετανάστες να διεκδικήσουν την
παραµονή τους στη χώρα ή ενίοτε (ακόµα και σε
µικρά ποσοστά) να µιλήσουν για το βίωµά τους και να
το καταγγείλουν.
Παράλληλα, η συνθήκη κάτω από την οποία
βιώνεται η «οµηρία», ο µηχανισµός δηλαδή του
εγκλεισµού, αποπειράται να «περιζώσει» το σώµα του
και να υποκειµενοποιήσει το µετανάστη-κρατούµενο.
Ο «πειθαρχικός χώρος» της κράτησης τείνει να
καταστήσει κάθε εξουσία ικανή να ασκηθεί σε µέγιστο
βαθµό πάνω του. Η δε «εγγραφή» του ατόµου στο
δικαιοπολιτικό χώρο της επικράτειας προϋποθέτει την
πρόσδοση ορισµένων ταυτοτήτων και χαρακτηριστικών
στο άτοµο και το σύστηµα του εγκλεισµού, µε τα
προαναφερόµενα χωρικά χαρακτηριστκά, αυτό
προσπαθεί να κατορθώσει. Παρόλα αυτά, δύσκολα τα
παραπάνω επιτυγχάνονται ακριβώς διότι πρόκειται για
άτοµα που, µεταναστεύοντας, διεκδικούν άνευ όρων
80: ibid, óåë. 45
40 81: ðáñÜñôçìá á, óåë. 46
Επιλογή στοχευμένης παραγράφου3
Σύνδεση με παράγραφο
Σύνδεση με οντότητα
Απενεργοποίηση επισημάνσεων
Προσθήκη στον πίνακα περιεχομένων