μέρος εκείνο του νοητού συνοριακού συρματοπλέγματος (του φράχτη) το οποίο
«παραβίασε», «τρύπησε» ο παράτυπος μετανάστης προκειμένου να «τρυπώσει» σε
μια χώρα της Ευρωπαϊκής Ζώνης. Επομένως, θα μπορούσε να πει κανείς ότι το
«σημείο διέλευσης» είναι η «τρύπα» που διανοίγει ένας άνθρωπος «χωρίς χαρτιά»
στους φράχτες των εξωτερικών συνόρων της Ευρώπης. Το σύνορο, έτσι, αποκτά μια
υλική ή ορατή υπόσταση μέσα στον χώρο την στιγμή που «τρυπιέται». Με αυτόν τον
τρόπο εμμέσως υποδηλώνεται το διάτρητο των συνόρων. Οι όροι «σημείο
εισόδου/διέλευσης» και «πύλη εισόδου» υπονοούν το μέγεθος της διάτρησης σε ένα
κομμάτι (τμήμα) του συνόρου. Έτσι, εάν είναι αριθμητικά περιορισμένη, ή
αποτελεσματικά ελεγχόμενη, η εισροή ανθρώπων «χωρίς χαρτιά» από έναν
συγκεκριμένο τμήμα του συνόρου τότε πρόκειται για «σημείο διέλευσης». Αντίθετα,
εάν είναι μεγάλο το μέγεθος της εισροής τότε γίνεται λόγος για «πύλη». Τέλος, ένα
«σημείο» ή μια «πύλη εισόδου» υπονοεί την ύπαρξη και ενός «σημείου εξόδου». Για
παράδειγμα, το νησί της Λέσβου αποτέλεσε πύλη εισόδου ενώ η Πάτρα και η
Ηγουμενίτσα σημεία εξόδου. Κάθε σκόρπιο σημείο διαδηλώνει την ύπαρξη του
συνόρου (Rahola 2011: 96, πρβλ. Green 2010: 268, Muller 2010). Μέσω της
κινητικότητας το σύνορο, με τη σειρά του ξυπνά από μια κατάσταση ανενεργή, λήθης
και νωθρότητας. Η κινητικότητα, όπως επισημαίνει ο Rahola, αποτελεί τη συνθήκη
ύπαρξης των συνόρων. Η ενεργοποίηση τους και η ύπαρξη τους μοιάζει με
ανταπόκριση/ αντίδραση προς αυτήν. Τα σύνορα δεν υπάρχουν μέχρι να
διαπεραστούν και παραβιαστούν (Rahola 2011: 98).
ΕΤΕΡΟΤΟΠΙΚΑ ΤΟΠΙΑ ΣΤΟ ΠΟΥΘΕΝΑ: ΟΙ ΕΙΔΙΚΟΙ ΧΩΡΟΙ ΠΑΡΑΜΟΝΗΣ ΑΛΛΟΔΑΠΩΝ
Το πουθενά αποτελεί την αναπαράσταση ενός τόπου «που βρίσκεται έξω από όλους
τους τόπους, ακόμη και αν είναι εύκολο να προσδιοριστεί η τοποθεσία του»12.
Απεικονίζεται δε σε χώρους και τόπους, ουδέτερες και ενδιάμεσες ζώνες, σε
συμβολικά και πραγματικά σύνορα, όπως είναι τα Κέντρα Κράτησης. Σε αυτούς τους
τόπους αποκτά πραγματική υπόσταση η ιδέα της ακινητοποίησης. Τα Κέντρα
Κράτησης ανθρώπων «χωρίς χαρτιά», τοποθετημένα μακριά από τα βλέμματα, πολλά
12
Βλ.
Michel
Foucault,
“Of
Other
Spaces
(1967),
http://foucault.info/documents/heteroTopia/foucault.heteroTopia.en.html
9
Heterotopias”
στο
Select target paragraph3
Connect to a paragraph
Connect to an entity
Disable highlights
Add to table of contents