ΕΘΝΙΚΟΣ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΣ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΤΩΝ ΒΑΣΑΝΙΣΤΗΡΙΩΝ & ΤΗΣ ΚΑΚΟΜΕΤΑΧΕΙΡΙΣΗΣ 2020-2021 χιστα όρια των ποσοστών πραγματικής έκτισης στερητικής της ελευθερίας ποινής (περ. 1) και διευρύνθηκε η κατηγορία των αδικημάτων της δεύτερης τυπικής προϋπόθεσης (περ. 2, περί μη ύπαρξης ποινικών εκκρεμοτήτων) εντάσσοντας στην κατηγορία αυτή και πλημμελήματα που ενέχουν πράξεις βίας ή απειλής βίας κατά προσώπων και πραγμάτων. Όπως επισήμανε, μεταξύ άλλων, η Αρχή, στην Αιτιολογική Έκθεση του υπόψη σχεδίου νόμου «οι ιδιαιτέρως αυστηρές προβλέψεις του υπόψη σχεδίου νόμου για το θεσμό των αδειών δεν συνοδεύονται από τα πορίσματα τυχόν διεξαχθείσας έρευνας, τα οποία να επιβεβαιώνουν τα επικαλούμενα στην Αιτιολογική Έκθεση αυξημένα ποσοστών παραβιάσεων αδειών, πολύ περισσότερο, μάλιστα, δεν αναφέρεται καθόλου η σχέση μεταξύ αριθμού χορηγηθεισών αδειών και παραβιάσεών τους σε συγκεκριμένα χρονικά διαστήματα, ώστε να μπορεί να τεκμηριωθεί ποσοτικά η ανωτέρω διαπίστωση». Η Αρχή απηύθυνε σχετικά ερωτήματα σε όλα τα καταστήματα κράτησης της χώρας23 , προκειμένου να σχηματίσει ακριβή εικόνα της κατάστασης σχετικά με την έκταση του φαινομένου της παραβίασης των όρων χορήγησης των αδειών ή της μη επιστροφής του κρατουμένου μετά τη λήξη της (άρθρο 54 §§ 7-8 ΣωφρΚ). Από την επεξεργασία των στοιχείων προέκυψε ότι κατά την περίοδο 2015 έως 2020 τηρήθηκαν σε συντριπτικό ποσοστό (98%) οι όροι των αδειών που είχαν χορηγηθεί, καθώς από τις 18525 διαπιστώθηκαν μόνο 316 παραβιάσεις ή κακή χρήση όρων. Όπως επισημαίνει η Αρχή, πρόκειται «για εξαιρετικά χαμηλό και - στατιστικά - απολύτως δικαιολογημένο ποσοστό, το οποίο, σε καμία περίπτωση, δεν μπορεί να θεωρηθεί ικανό να τεκμηριώσει την απόφανση της Αιτιολογικής Έκθεσης ότι «έχουν παρατηρηθεί αυξανόμενα περιστατικά παραβίασης των όρων της άδειας» (σελ. 2), ώστε να εκληφθεί ως δικαιολογητική βάση η προτεινόμενη προς το αυστηρότερο μεταβολή των προϋποθέσεων χορήγησης σωφρονιστικών αδειών. Επιπλέον, οι επιπτώσεις των προβλεπόμενων ρυθμίσεων στην ποιότητα των συνθηκών κράτησης (σε σχέση με τα προβλεπόμενα διεθνή standards) θα οδηγήσουν αναπόφευκτα στην περαιτέρω ενίσχυση του υπερπληθυσμού των ελληνικών φυλακών, επιτείνοντας την κατασταλτική διάσταση του εγκλεισμού έναντι του σωφρονιστικού χαρακτήρα και της προετοιμασίας για την κοινωνική επανένταξη». 23. Η Αρχή έλαβε απαντήσεις από τα 33 εκ των 34 καταστημάτων κράτησης, στα οποία απευθύνθηκε. Επισημαίνεται ότι κατά τη διάρκεια διεξαγωγής της έρευνας, το Κ.Κ Δράμας δεν είχε τεθεί σε λειτουργία. 40