την προσωπική ελευθερία και την επιβίωση. Τότε είναι που η στέρηση της ελευθερίας και οι ακραίες υφιστάµενες συνθήκες του εγκλεισµού µπορούν να αστοχήσουν. Συγκεκριµένες κινήσεις και πράξεις µεταναστών σε χώρους κράτησης δείχνουν ότι η αντίληψή τους και η ανάγκη τους για αυτοκαθορισµό δεν µπορούν εύκολα να αναιρεθούν και να υποταχθούν. Σε κάποιες περιπτώσεις η ανάγκη των κρατουµένων να πάρουν τη ζωή τους στα χέρια τους εκφράστηκε µε απεργία πείνας, είτε για τους λόγους των συνθηκών διαβίωσης, είτε για την προσβλητική συµπεριφορά που υπέστησαν από την αστυνοµία. Χαρακτηριστικά είναι τα παραδείγµατα κρατουµένων σε Α.Τ. στη Σάµο ή στα κρατητήρια της Γεν. Αστυν. Διεύθυνσης Χίου.82 Σε άλλο παράδειγµα, στον τελευταίο χώρο, οι υπεύθυνοι αναγκάστηκαν να παράσχουν στους κρατούµενους καινούρια στρώµατα µετά την ευρηµατική απόφαση των τελευταίων να κάψουν τα προηγούµενα, βρώµικα, στρώµατα. Αυτό καταδεικνύει άτοµα που δεν έχουν καταβληθεί, τουλάχιστον πνευµατικά, από τον εγκλεισµό. Άλλα παραδείγµατα δείχνουν την αυτοοργάνωση της καθηµερινότητας των κρατουµένων, όταν σε εξαιρετικά δυσµενείς συνθήκες χώρου κράτησης στη Χαλκίδα, διεκδικούν να επιτελέσουν τα ήθη και τις συνήθειές τους.83 82: ðáñÜñôçìá á, óåë. 53 83: ðáñÜñôçìá á, óåë. 50 84: ñ/ó flash êáé ÅÑÔ3, 13/7/2002 Οι πράξεις όµως, που όχι απλώς δείχνουν τη λήψη πρωτοβουλιών από τους µετανάστες αλλά ακόµη περισσότερο την αµφισβήτηση της εξουσίας που τους καταναγκάζει και τους στερεί την ελευθερία είναι υπαρκτές. Δείχνουν να αποφασίζονται συλλογικά και να εκδηλώνονται δυναµικά από τους κρατούµενους. Από το χώρο κράτησης στο Ελαφοχώρι Έβρου, όπου κρατούνταν τετρακόσιοι πενήντα µετανάστες, κάποιοι δραπέτευσαν. Στη συνέχεια, όπως µετέδωσε το ΜΠΕ (Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων) στις 12 Ιουλίου 2002, εκατό από αυτούς συνελήφθησαν. Επίσης το Ιούνιο του 2002, στα κρατητήρια των Σαπών, «οι µετανάστες, άρχισαν να φωνάζουν ότι ζεσταίνονται και σε κάποια στιγµή απώθησαν την πόρτα των κρατητηρίων και βγήκαν στο δρόµο... οι φρουροί των κρατητηρίων προσπάθησαν να τους σταµατήσουν αλλά στάθηκε αδύνατο...» (τελικά όλοι τους συνελήφθησαν)84. Η βίαιη καταστολή των κρατουµένων που προσπάθησαν να δραπετεύσουν στο δρόµο προς την Κοµοτηνή µπορεί να πέτυχε το σκοπό της, όµως εκτέθηκε. Ένα δείγµα της βίας στην οποία είναι εκτεθειµένοι οι έγκλειστοι στους χώρους κράτησης βγήκε από το περίκλειστο των τοίχων τους. Στο δρόµο προς την Κοµοτηνή συνέβη η απόπειρα της φυγής, και η καταστολή της. 41