ΕΘΝΙΚΟΣ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΣ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΤΩΝ ΒΑΣΑΝΙΣΤΗΡΙΩΝ & ΤΗΣ ΚΑΚΟΜΕΤΑΧΕΙΡΙΣΗΣ 2020-2021 γηθεί11 ότι ο ίδιος ο θεσμός της άδειας ενέχει την αποδοχή, εκ μέρους του νομοθέτη, του ενδεχομένου της παραβίασης αυτής, καθώς προκρίνονται οι ευεργετικές επιδράσεις του θεσμού στον κρατούμενο, όπως είναι η διατήρηση των οικογενειακών του δεσμών και η ψυχική του αποφόρτιση. Εν κατακλείδι, παρατηρείται ότι οι ιδιαιτέρως αυστηρές προβλέψεις του υπόψη σχεδίου νόμου για το θεσμό των αδειών δεν συνοδεύονται από τα πορίσματα τυχόν διεξαχθείσας έρευνας, τα οποία να επιβεβαιώνουν τα επικαλούμενα στην Αιτιολογική Έκθεση αυξημένα ποσοστών παραβιάσεων αδειών, πολύ περισσότερο, μάλιστα, δεν αναφέρεται καθόλου η σχέση μεταξύ αριθμού χορηγηθεισών αδειών και παραβιάσεών τους σε συγκεκριμένα χρονικά διαστήματα, ώστε να μπορεί να τεκμηριωθεί ποσοτικά η ανωτέρω διαπίστωση. Η Αρχή, προκειμένου να σχηματίσει ακριβή εικόνα της κατάστασης σχετικά με την έκταση του φαινομένου της παραβίασης των όρων χορήγησης των αδειών ή της μη επιστροφής του κρατουμένου μετά τη λήξη της (άρθρο 54 §§ 7-8 Σωφρονιστικού Κώδικα), ώστε να δικαιολογείται η προτεινόμενη επί το αυστηρότερο μεταβολή των προϋποθέσεων χορήγησής τους, προχώρησε στη διατύπωση σχετικών ερωτημάτων σε όλα τα καταστήματα κράτησης της χώρας. Από την επεξεργασία των απαντήσεων προέκυψε ότι η συντριπτική πλειοψηφία (98%) των όρων των χορηγηθεισών αδειών κατά την περίοδο 2015 έως 2020 τηρήθηκε12. Χαρακτηριστικό είναι ότι το μεγαλύτερο ποσοστό παραβίασης όρων ανά σωφρονιστικό κατάστημα είναι μόλις 4% και απαντάται μόνο στο 6% του συνόλου των σωφρονιστικών καταστημάτων που ανταποκρίθηκαν στο αίτημά μας (33 καταστήματα σε σύνολο 34). Πρόκειται, επομένως, για εξαιρετικά χαμηλό και δικαιολογημένο ποσοστό, το οποίο σε καμία περίπτωση δεν μπορεί να θεωρηθεί ικανό να τεκμηριώσει την αυθαίρετη απόφανση της Αιτιολογικής Έκθεσης ότι τάχα «έχουν παρατηρηθεί αυξανόμενα περιστατικά παραβίασης των όρων της άδειας» (σελ. 2), ώστε να μπορεί να δικαιολογηθεί βάσιμα η προτεινόμενη επί το αυστηρότερο μεταβολή των προϋποθέσεων χορήγησης σωφρονιστικών αδειών. Επιπλέον, οι επιπτώσεις των προβλεπόμενων ρυθμίσεων στην ποιότητα των συνθηκών κράτησης (σε σχέση με τα προβλεπόμενα διεθνή standards) θα οδηγήσουν αναπόφευκτα στην περαιτέρω ενίσχυση του υπερ- 11. Ενδεικτικά: 132/2001 Συμβ. Πλημμ. Πατρών, 37/2019 Συμβ. Πλημμ. Βόλου. 12. Για όλα τα έτη από το 2015 μέχρι και το 2019 υπολογίστηκε το διάστημα από 1/1 μέχρι 31/12, ενώ για το 2020 από 1/1 μέχρι 31/7. Σημειώνεται ότι για μεγάλο χρονικό διάστημα εντός του 2020 απαγορεύθηκε η χορήγηση αδειών λόγω εφαρμογής στα καταστήματα κράτησης μέτρων για περιορισμό της διάδοσης του κορονοϊού: βλ. έγγραφο υπ’ αρ. πρωτ. 7017/4/24303γ΄/18.9.2020 Υπουργείου Προστασίας του Πολίτη https://www.hellenicparliament.gr/UserFiles/67715b2c-ec81-4f0c-ad6a-476a34d732bd/11377005.pdf 30